~सीमा रोशी, संस्थापक तथा अध्यक्ष, नइ एकेडेमी, अस्ट्रेलिया
भाषा, साहित्य, कला, संस्कृति, पत्रकारिता, सामाजिक सेवा र सामुदायिक नेतृत्वका साधकहरूको योगदानलाई सम्मान
अस्ट्रेलिया।
मातृभूमिको माटोबाट हजारौँ माइल टाढा रहेर पनि आफ्नो भाषा, संस्कृति, सभ्यता र पहिचानको सुगन्धलाई जीवन्त राख्नु आफैँमा एउटा साधना हो। परदेशको व्यस्त जीवनमा आफ्नो मौलिकता जोगाउनु, नयाँ पुस्तालाई आफ्नो सांस्कृतिक जरा चिनाउनु र नेपालीपनलाई विश्वसामु परिचित गराउनु केवल व्यक्तिगत प्रयास होइन, पुस्तौँसम्म हस्तान्तरण गरिनुपर्ने साझा दायित्व पनि हो।
यही दायित्वबोध, सिर्जनशीलता, समर्पण र सामाजिक योगदानको कदर गर्दै नइ एकेडेमी अस्ट्रेलियाले सन् २०२६ का लागि विभिन्न १४ विधामा ‘नइ उत्कृष्ट पुरस्कार’ प्रदान गरेको छ।
नेपाली समुदायको पहिचान, भाषा, साहित्य, कला, सांस्कृतिक सम्पदा, सामाजिक सेवा तथा बहुसांस्कृतिक समाजमा पुर्याइएको विशिष्ट योगदानको सम्मानस्वरूप प्रदान गरिएका यी पुरस्कारले अस्ट्रेलियामा नेपाली समुदायको सामूहिक उपलब्धि र गौरवलाई थप उचाइ दिएको छ।
सन् २०२२ देखि निरन्तर सञ्चालन हुँदै आएको नइ पुरस्कार केवल सम्मानको औपचारिकता होइन; यो प्रवासमा रहेर पनि नेपाली भाषा, संस्कृति, सिर्जना र सामाजिक उत्तरदायित्वको दीप प्रज्वलित गरिरहने व्यक्तित्व तथा संस्थाहरूप्रतिको कृतज्ञताको अभिव्यक्ति हो।
योगदानको सम्मान, समर्पणको पहिचान
यस वर्ष बहुसांस्कृतिक नेतृत्व तथा सामुदायिक विकास विधामा डा. कृष्ण हमाल सम्मानित भएका छन्। मानसिक स्वास्थ्य तथा आत्महत्या रोकथामसम्बन्धी सचेतना अभिवृद्धिमा योगदान पुर्याएको भन्दै भरत नेपाललाई पुरस्कृत गरिएको छ।
नेपाली तथा अस्ट्रेलियन समुदायको विकास र सामाजिक सम्बन्ध विस्तारमा उल्लेखनीय योगदान पुर्याएका सञ्जीवकुमार शर्मालाई ‘नइ उत्कृष्ट पुरस्कार’ समर्पण गरिएको छ।
नेपाली साहित्यको सिर्जनात्मक यात्रामा उत्कृष्ट लेखनमार्फत योगदान पुर्याएको भन्दै प्रकाश पन्थीलाई प्रतिष्ठित ‘नइ पारिजात पुरस्कार’ प्रदान गरिएको छ। त्यस्तै, सञ्चार तथा मिडियाका माध्यमबाट सामुदायिक सम्बन्ध सुदृढ बनाउन महत्त्वपूर्ण भूमिका निर्वाह गरेको भन्दै डा. भरत पौडेललाई सम्मान गरिएको छ।
मानवताको सेवा नै सबैभन्दा ठूलो धर्म हो भन्ने भावनालाई आत्मसात् गर्दै परोपकारी तथा मानवीय सेवामा उल्लेखनीय योगदान पुर्याएको मानवसेवा अस्ट्रेलियालाई एक हजार अस्ट्रेलियन डलर राशिको ‘नइ मानवसेवा पुरस्कार’ प्रदान गरिएको छ।
आचार्य राजन शर्मा: पत्रकारिता र सांस्कृतिक सम्पदा संरक्षणको सम्मान
यस वर्षको सम्मान सूचीमा आचार्य राजन शर्माको नाम पनि समावेश भएको छ। पत्रकारिता तथा सांस्कृतिक सम्पदा संरक्षणमा पुर्याएको योगदानको कदर गर्दै उनलाई ‘नइ पुरस्कार’ प्रदान गरिएको हो।
अस्ट्रेलियामा नेपाली भाषा, संस्कृति, आध्यात्मिक चेतना, सामाजिक सद्भाव तथा नेपाली मौलिक पहिचानको प्रवर्द्धनमा सक्रिय रहँदै आएका आचार्य शर्मा पत्रकारिता, योग, ध्यान, अध्यात्म र सामुदायिक सेवाका विभिन्न आयामसँग जोडिएका व्यक्तित्व हुन्।
उनका लागि यो सम्मान व्यक्तिगत उपलब्धिको प्रमाणपत्र मात्र नभई प्रवासमा रहेर आफ्नो भाषा, संस्कृति, सभ्यता र मानवीय मूल्यहरूको संरक्षणमा समर्पित यात्राको एउटा महत्त्वपूर्ण पहिचानका रूपमा लिन सकिन्छ।
पुरस्कारले व्यक्तिको नाम मात्र उजागर गर्दैन; उसले प्रतिनिधित्व गर्ने विचार, मूल्य र योगदानको यात्रालाई पनि सम्मानित गर्छ। यस अर्थमा यो सम्मान नेपाली मौलिकता र सांस्कृतिक सम्पदाप्रतिको सामूहिक उत्तरदायित्वको सम्मान पनि हो।
संस्थागत योगदानको कदर
व्यक्तिगत प्रतिभा र समर्पणसँगै सामूहिक प्रयासको महत्त्वलाई समेत आत्मसात् गर्दै नइ एकेडेमीले संस्थागत योगदानलाई पनि सम्मान गरेको छ।
पश्चिमी अस्ट्रेलियामा नेपाली भाषा, कला तथा संस्कृतिको संरक्षण र नेपाली समुदायको सशक्तीकरणमा उल्लेखनीय योगदान पुर्याएको भन्दै नेपाली एसोसिएसन अफ वेस्टर्न अस्ट्रेलिया इन्कलाई उत्कृष्ट सामुदायिक संस्थाका रूपमा सम्मान गरिएको छ।
त्यसैगरी, बहुभाषिक पत्रकारिता तथा सांस्कृतिक सम्पदा संरक्षण विधामा डा. राजु मानन्धर, सामुदायिक सेवा तथा विकास विधामा प्रकाश पौडेल तथा महिला सशक्तीकरण र नेतृत्व विधामा उषाकिरण बरिया पोखरेल पुरस्कृत भएका छन्।
कला र संगीत: पुस्तालाई जोड्ने सांस्कृतिक सेतु
भाषा र साहित्यले विचारलाई जीवन्त राख्छन् भने संगीतले पुस्तौँको भावना र संस्कृतिलाई जोडिरहन्छ।
नेपाली सांगीतिक सम्पदाको प्रवर्द्धनमा योगदान पुर्याएको भन्दै निशा केसीलाई सम्मान गरिएको छ। त्यसैगरी, ‘द भ्वाइस अफ नेपाल’ मार्फत आफ्नो प्रतिभा प्रस्तुत गर्दै चर्चामा आएका उदाउँदा गायक तथा संगीतकर्मी ‘तिखतार’लाई पनि पुरस्कृत गरिएको छ।
नेपाली संगीतको मौलिकता, सिर्जनशीलता र नयाँ पुस्ताको प्रतिभालाई सम्मान गर्नु भनेको नेपाली सांस्कृतिक सम्पदाको भविष्यप्रति विश्वास व्यक्त गर्नु पनि हो।
नेपाली समुदायको विकास, उन्नति र सामाजिक हितमा उल्लेखनीय योगदान पुर्याएको भन्दै राजकुमार भण्डारीलाई समेत ‘नइ पुरस्कार’ प्रदान गरिएको छ।
नइ एकेडेमीको यात्रा, उद्देश्य र भावी योजनाबारे विशेष संवाद
नइ एकेडेमी अस्ट्रेलियाको स्थापना, पुरस्कारको अवधारणा, सम्मान छनोटको आधार, नेपाली भाषा तथा सांस्कृतिक सम्पदाको संरक्षणमा एकेडेमीले निर्वाह गर्दै आएको भूमिका र आगामी योजनाबारे संस्थापक तथा अध्यक्ष सीमा रोशीसँग असनेपाली न्यूजले विशेष संवाद गर्ने भएको छ।
उक्त संवादमा प्रवासमा नेपाली पहिचानलाई जीवन्त राख्ने अभियान, नेपाली भाषा, साहित्य, कला र संस्कृतिको पुस्तान्तरण, नयाँ पुस्तालाई मौलिक सम्पदासँग जोड्ने प्रयास तथा अस्ट्रेलियाको बहुसांस्कृतिक समाजमा नेपाली समुदायको प्रतिष्ठा अभिवृद्धि गर्ने भावी योजनाबारे थप जानकारी प्रस्तुत गरिनेछ।
सीमा रोशीसँगको यो विशेष संवादले नइ एकेडेमीको स्थापनादेखि हालसम्मको यात्रा, पुरस्कारको पृष्ठभूमि र यस अभियानले नेपाली समुदायमा पार्न खोजेको सकारात्मक प्रभावलाई अझ नजिकबाट बुझ्ने अवसर प्रदान गर्ने अपेक्षा गरिएको छ।
पुरस्कारभन्दा माथि एउटा सांस्कृतिक अभियान
प्रवासको जीवन केवल आर्थिक समृद्धिको खोजी मात्र होइन। यो आफ्नो पहिचान जोगाउने, नयाँ पुस्तालाई जरा सम्झाउने, दुई संस्कृतिबीच पुल निर्माण गर्ने र आफ्नो कर्मभूमिमा मातृभूमिको गरिमा स्थापित गर्ने निरन्तर यात्रा पनि हो।
आज अस्ट्रेलियामा नेपाली भाषा बोलिन्छ, नेपाली गीत गुञ्जिन्छन्, नेपाली साहित्य सिर्जना हुन्छ, सांस्कृतिक पर्वहरू मनाइन्छन् र नेपाली समुदायले बहुसांस्कृतिक समाजमा आफ्नो विशिष्ट उपस्थिति स्थापित गरिरहेको छ।
यस यात्रामा योगदान पुर्याउने प्रत्येक स्रष्टा, पत्रकार, कलाकार, समाजसेवी, अभियन्ता र संस्थाको आ-आफ्नै महत्त्व छ। कतिपय योगदान मञ्चमा देखिन्छन्, कतिपय पर्दापछाडि रहेर समाजको जग बलियो बनाइरहेका हुन्छन्। तर समाजको वास्तविक समृद्धि यिनै अनेकौँ निःस्वार्थ प्रयासहरूको सामूहिक प्रतिफल हो।
नइ एकेडेमी अस्ट्रेलियाकी संस्थापक तथा अध्यक्ष सीमा रोशीको नेतृत्वमा सञ्चालन हुँदै आएको यो सम्मान अभियानले नेपाली समुदायभित्र रहेका प्रतिभा, सिर्जना, सेवा र समर्पणलाई पहिचान गर्ने महत्त्वपूर्ण मञ्च प्रदान गरेको छ।
यसले एउटा सुन्दर सन्देश दिएको छ— आफ्नो माटोबाट टाढा हुनु भनेको आफ्नो जरा बिर्सनु होइन। बरु जहाँ पुगे पनि आफ्नो भाषा, संस्कृति र पहिचानलाई सम्मानपूर्वक स्थापित गर्नु नै वास्तविक सांस्कृतिक चेतना हो।
सम्मान पाउनेहरू केही व्यक्तित्व र संस्थाहरू हुन्, तर सम्मानित हुने गौरव समग्र नेपाली समुदायको हो।
किनकि पुरस्कारले एउटा व्यक्तिको कर्मलाई उजागर गर्छ, तर त्यसबाट जागृत हुने प्रेरणाले एउटा पुस्ताको भविष्य निर्माण गर्न सक्छ।
नेपाली हुनु केवल जन्मसँग जोडिएको परिचय होइन; आफ्नो भाषा, संस्कृति, सभ्यता, मानवीयता र कर्ममार्फत संसारमा आफ्नो पहिचान स्थापित गर्ने जीवन्त प्रतिबद्धता पनि हो।
प्रवासको भूमिमा नेपालीपनको दीप जलाइरहने सबै साधक, सर्जक र सेवकहरूप्रति हार्दिक नमन।








